Legitymizacja Władzy. Klasyczne nurty zachodniej myśli polityczno-prawnej
Problem legitymizacji władzy politycznej oraz genezy zobowiązania obywatelskiego należy do
najtrwalszych zagadnień filozofii politycznej i teorii państwa. W obliczu pluralizacji wartości, erozji
instytucjonalnych autorytetów i przekształceń modelu obywatelstwa, pytania o normatywne
podstawy ładu polityczno-prawnego wymagają ponownego namysłu – zakorzenionego w klasycznych
tradycjach zachodniego myślenia o państwie, prawie i wspólnocie politycznej. Refleksja koncentruje
się wokół trzech głównych nurtów: liberalizmu, republikanizmu i konserwatyzmu, ujmowanych jako
historycznie rozwinięte tradycje doktrynalne, wyznaczające trwałe ramy rozumienia suwerenności,
autorytetu, konstytucyjności oraz wolności jednostki. Analizy obejmują zarówno klasyczne koncepcje
prawa natury, dobra wspólnego czy prawa zwyczajowego, jak i nowożytne oraz współczesne teorie
kontraktu, użyteczności i ograniczonego rządu. Szczególne znaczenie zyskują tu również radykalne
projekty wolności politycznej rozwijane w ramach libertarianizmu i anarchokapitalizmu, postulujące
rewizję roli państwa oraz alternatywne formy ładu instytucjonalnego. W publikacjach uczestnicy
podejmują zarówno analizy historyczno-doktrynalne, jak i filozoficzną refleksję nad trwałością,
transformacją oraz krytyką klasycznych modeli legitymizacji władzy.
Publikacje
Thomas Hobbes, Behemot albo Długi Parlament, Kraków 2025, wstęp i red. Naukowa – Tomasz Tulejski
Tomasz Tulejski, Amerykański Cyceron versus amerykański Mariusz. John Adams i Thomas Jefferson w sporze o kształt Unii. Część II – ustrój, Myśl Polityczna nr 1(21)/2024
Tomasz Tulejski, Federalizm w myśli politycznej Starego Południa Stanów Zjednoczonych, Studia Politologiczne 1/2025 (75)
Tomasz Tulejski, Stare Południe przeciwko tyranii Unii — spór o naturę Stanów Zjednoczonych w epoce antebellum, Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem 45, nr 3
Tomasz Tulejski, Plan z Albany i koncepcja brytyjskiej konstytucji imperialnej Benjamina Franklina, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2024, 1 (77)
Tomasz Tulejski, Poglądy antyfederalistów na kształt Unii w czasie Konwencji Filadelfijskiej i procesu ratyfikacji Konstytucji Stanów Zjednoczonych, Horyzonty Polityki 2024, Vol. 15, N° 50
Tomasz Tulejski, Dwa amerykańskie konserwatywne republikanizmy. Intelektualne źródła amerykańskiej konserwatywnej prawicy, Politeja 87 (2023)
Tomasz Tulejski, Jamesa Madisona i idea suwerenności podzielonej, Prawo i Więź Nr 2 (49) 2024
Tomasz Tulejski, Amerykański Cyceron versus amerykański Mariusz. John Adams i Thomas Jefferson w sporze o kształt Unii. Część I – pryncypia, Myśl Polityczna. Political Thought nr 3–4(19–20)/2023
Thomas Hobbes, Behemot albo Długi Parlament, Kraków 2025, wstęp i red. Naukowa – Tomasz Tulejski
Tomasz Tulejski, Amerykański Cyceron versus amerykański Mariusz. John Adams i Thomas Jefferson w sporze o kształt Unii. Część II – ustrój, Myśl Polityczna nr 1(21)/2024
Tomasz Tulejski, Federalizm w myśli politycznej Starego Południa Stanów Zjednoczonych, Studia Politologiczne 1/2025 (75)
Tomasz Tulejski, Stare Południe przeciwko tyranii Unii — spór o naturę Stanów Zjednoczonych w epoce antebellum, Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem 45, nr 3
Tomasz Tulejski, Plan z Albany i koncepcja brytyjskiej konstytucji imperialnej Benjamina Franklina, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2024, 1 (77)
Tomasz Tulejski, Poglądy antyfederalistów na kształt Unii w czasie Konwencji Filadelfijskiej i procesu ratyfikacji Konstytucji Stanów Zjednoczonych, Horyzonty Polityki 2024, Vol. 15, N° 50
Tomasz Tulejski, Dwa amerykańskie konserwatywne republikanizmy. Intelektualne źródła amerykańskiej konserwatywnej prawicy, Politeja 87 (2023)
Tomasz Tulejski, Jamesa Madisona i idea suwerenności podzielonej, Prawo i Więź Nr 2 (49) 2024
Tomasz Tulejski, Amerykański Cyceron versus amerykański Mariusz. John Adams i Thomas Jefferson w sporze o kształt Unii. Część I – pryncypia, Myśl Polityczna. Political Thought nr 3–4(19–20)/2023
Tomasz Tulejski, Who Are You, Mr. Adams?, w: Michał Urbańczyk, Kamil Gaweł, Fatma Mejri (red.), Enlightenment Traditions and the Legal and Political System of the United States of America, UAM 2024
Tomasz Tulejski, John Adams – amerykański Cyceron? Z genealogii Res publica Americana, Studia Politologiczne 72/2024
Tomasz Tulejski, Libertas, Res Publica and Virtu – Not Only the Englishmen Were Neo-Romans, w: Polish and English Republican Thought of the 17th Century, w: The Polish and Anglo-American Constitutional Tradition in the 16th–18th Centuries, Warszawa 2024 (wspólnie z Tomaszem Banachem)
Tomasz Tulejski, Federalizm w Konstytucji Skonfederowanych Stanów Ameryki. Pomiędzy filozofią polityczną, teorią konstytucyjną a praktyką, Przegląd Sejmowy Nr 3-4(182-183)/2024
Tomasz Tulejski, Unia i pokój za niewolnictwo. Ostatnie konstytucyjne próby uratowania pokoju w myśli politycznej Starego Południa, w: Sapientia ars vivendi putanda est. KSIĘGA JUBILEUSZOWA Z OKAZJI 60. URODZIN PROFESORA DARIUSZA SZPOPERA, Wydawnictwo Arche, Sopot 2024
Tomasz Tulejski, Stare Południe przeciwko tyranii Unii — spór o naturę Stanów Zjednoczonych w epoce „antebellum”, Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem, Tom 45 Nr 3 (2023)
Tomasz Tulejski, John Adams, republikanin, konserwatysta czy liberał - o unikalności amerykańskiego doświadczenia, Horyzonty Polityki 2023, Vol. 14, N° 46
Tomasz Tulejski, Czy konstytucje amerykańska i brytyjska tak bardzo różnią się od siebie? Uwagi na marginesie rozważań Edmunda Burke’a, Przegląd Sejmowy Nr 2(175)/2023 (wspólnie z Anna Tomzą)
Tomasz Tulejski, Prawo do secesji. Argument konstytucyjny i metaprawny Starego Południa Stanów Zjednoczonych, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2023 Nr 2 (72)
Tomasz Tulejski, Thomas Jefferson przeciwko "politykom w togach". Kilka uwag dotyczących sporu o kierunki interpretacji Konstytucji Stanów Zjednoczonych, Studia Iuridica 2022, 95
Tomasz Tulejski, Większość arytmetyczna czy konkurencyjna? Konstytucja Stanów Zjednoczonych w myśli politycznej Johna Caldwella Calhouna, Przegląd Sejmowy nr 4(177)/2023
Tomasz Tulejski, Rasistowski pacyfizm przeciwko darwinistycznemu militaryzmowi. Przypadek Georga Friedricha Nicolaia, Myśl Polityczna. Political Thought nr 1(17)/2023
Tomasz Tulejski, The Crisis Of Liberal Democracy In Poland. Between the East and the West, w: Bertrand Mathieu and George Katrougalos (eds.), The Crisis of Liberal Democracy. La crise de la démocratie liberale. Diagnostics and Therapies. Diagnostics et thérapies, Intersentia, Cambridge 2023
Tomasz Tulejski,Edmund Burke i rewolucyjne korzenie totalitaryzmu, Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem Tom 44 Nr 2, 202(wspólnie z Adamem Bosiackim)
Tomasz Tulejski, Quo vadis Britannia? Davida Hume’a rozważania nad angielską konstytucją, Przegląd Sejmowy nr 4(171)/2022
Tomasz Tulejski, Konserwatywny autorytaryzm przeciwko faszyzmowi, narodowemu socjalizmowi i komunizmowi. Przypadek Engelberta Dollfußa, Studia nad faszyzmem i autorytaryzmem 44(1) (wspólnie z Mariuszem Kopczyńskim)
Tomasz Tulejski, Republika Rzymska i Wielka Brytania – kilka uwag na temat konstytucji niepisanej, UŁ, 2022 (wspólnie z Tomaszem Banachem)
Tomasz Tulejski, Wojna o śledzie i początki prawa morskiego. William Welwood o władzy nad morzem, Res Historica 53/2022 (wspólnie z Anna Tomzą)
Tomasz Tulejski, Dawida Hume’a rozważania nad sprawiedliwością, [w:] Cui bono. Księga jubileuszowa dedykowana Profesor Annie Pikulskiej-Radomskiej
Tomasz Tulejski, John Fortescue - koncepcja monarchii absolutnej i autorytet władzy, Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem 2020, 42, nr 4
Tomasz Tulejski, Sir John Fortescue i narodziny angielskiej teorii konstytucyjnej , Przegląd Sejmowy nr 5(166)/2021
Tomasz Banach, Rzymska tradycja prawna w myśli politycznej Narodowej Demokracji (1918-1939), Warszawa 2010.
Tomasz Banach, Katylina i Tabulae Novae. Problem powszechnego zadłużenia i utilitas rei publicae w mowach Cycerona, C.H. Beck, Warszawa 2022.
Tomasz Banach, Republika Rzymska i Wielka Brytania – kilka uwag na temat konstytucji niepisanej, (współautor z : T.Tulejski), Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Łódź 2022.
Tomasz Banach, Res publica est res populi. Myśl polityczno-prawna Marka Tulliusza Cycerona, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2023.
Tomasz Banach, Rzymski ideał prawa w katolickim państwie narodu polskiego, Cywilizacja 2005, nr 12.
Tomasz Banach, Ideał męża sprawiedliwego w Rzymie republiki, Cywilizacja 2006, nr 17
Tomasz Banach, Idee rzymskie okresu republiki w myśli politycznej Romana Dmowskiego, Studia Iuridica Lublinensia, 2007, nr 9.
Tomasz Banach, Prawo rzymskie i etyka w poglądach Borysa Łapickiego, Studia Iuridica Lublinensia, 2007, nr 10.
Tomasz Banach, Prawo rzymskie jako symbol prawa ludzkiego. Refleksje wokół książki prof. Marka Kuryłowicza pt.: "Symbol prawa ludzkiego. Szkice o prawie rzymskim w utworach Louisa Aragona i Mieczysława Jastruna", Lublin 2008 [Recenzja], „Zeszyty Prawnicze UKSW”, 2008, 8.2.
Tomasz Banach, Prawo rzymskie w poglądach wybranych przedstawicieli młodego pokolenia Narodowej Demokracji w okresie międzywojennym, [w:] Quid leges sine moribus? Studia nad prawem rzymskim dedykowane Prof. M. Kuryłowiczowi w 65. rocznicę urodzin oraz 40-lecie pracy naukowej (red. K. Amielańczyk), Lublin 2009;
Tomasz Banach, Rzymska tradycja prawna w myśli Romana Dmowskiego [w:] Myśl polityczna Romana Dmowskiego (red. Jan Engelgard), Warszawa 2009;
Tomasz Banach, Uwagi o dziejowej roli prawa rzymskiego. Prawo rzymskie jako przedmiot wykładu akademickiego - postulaty 'de lege ferenda', Pro Fide Rege et Lege, 2019, nr 81;
Tomasz Banach, Quid leges sine moribus? Jurydyczny wymiar dobra wspólnego w republikańskim Rzymie, Pro Fide Rege et Lege, 2020, nr 83;
Tomasz Banach, Polityczno-prawne aspekty pojęcia res publica w republikańskim Rzymie, „Pro Fide Rege et Lege”, 2020, nr 84;
Tomasz Banach, Ex rege dominus, ex optimatibus factio, ex populo turba. O cyklach ustrojowych w De re publica Cycerona, „Studia Prawno-Ekonomiczne”, 2021, tom 120;
Tomasz Banach, Juliusz Cezar – tyran czy nadzieja Rzeczpospolitej? Analiza mowy Pro Marcello Marka Tulliusza Cycerona, „Studia Prawno-Ekonomiczne”, 2021, tom 121;
Tomasz Banach, Cyceron o zadłużeniu w świetle „utilitas rei publicae” w drugiej mowie Cycerona przeciw Katylinie, w: Symbolae Andreae Marciniak Dedicatae, red. J. Jagieła, R. Kulski, Warszawa 2022;
Tomasz Banach, Polityka karna w celu „utrzymania władzy”? Kilka uwag na temat republikańskiej polityki karnej w kontekście procesu katylinarczyków, „Annales UMCS”, sectio G, 71,3, 2024;
Tomasz Banach, John Adams – amerykański Cyceron? Z genealogii Res publica Americana, Studia Politologiczne 72,10,2024, (współautor z : T.Tulejski);
Tomasz Banac, Libertas, Res Publica and Virtu – Not Only the Englishmen Were Neo-Romans. Polish and English Republican Thought of the 17th century, in: Higgins J.P., Kuź M., Makiłła D.(eds.), The Polish and Anglo-American Constitutional Tradition in the 16th –18th Centuries, UEHS Press, Warsaw 2024, (współautor z : T.Tulejski).
Karina Żmudzińska, Gwarancje konstytucyjne a prawo karne w dobie zmian [w:] Między stabilnością a zmiennością prawa karnego – dylematy ustawodawcy”, Olsztyn 2017,
Karina Żmudzińska, Anarchokapitalistyczna wizja bezpieczeństwa: wojna jako narzędzie państwowej dominacji, Studia Prawno-Ekonomiczne, T. CXXXII, 2024, s. 65-79 (współautorka: Aleksandra Leszczyńska)
Karina Żmudzińska, prywatyzacja funkcji ochronnej państwa w ujęciu anarchokapitalistycznym, rozprawa doktorska, Łódź 2024.
